2. Hafta

     Gebelikte vücutta meydana gelen fizyolojik ve hormonal değişikliklere bağlı olarak bulantı-kusma, yorgunluk, kas krampları, uyuma güçlüğü ve avuç içlerinde kızarıklık ve kaşıntı gibi olağan rahatsızlıklar görülebilir. Bu rahatsızlıklar, bir gebede gebeliğin her trimesterinde (üç aylık periyotlar) farklı yoğunlukta görülebildiği gibi gebeden gebeye de farklılık gösterebilir. Hatta aynı kadının farklı gebelikleri arasında da farklılık gözlenebilmektedir. Önemli olan bu olağan rahatsızlıkların geçici ve gebeliğe bağlı olduğunu bilmek, bu rahatsızlıklara şevkatle yaklaşmak ve sağlık profesyonellerinin önerileri doğrultusunda etkili bir şekilde baş edebilmektir.
Bulantı kusma: gebeliğin ilk üç ayında yaygın olarak görülen ve çoğunlukla kendiliğinden geçen bir rahatsızlıktır. Bazı gebelerde, gebeliğin ikinci üç ayına kadar hatta bazı gebelerde ise gebeliğin sonuna kadar devam eder. Nedeni kesin olarak bilinmemektedir. Ancak gebelikte değişen hormonların etkisi ve psikolojik nedenlerle olduğu düşünülmektedir. Gebelikte görülen bulantı ve kusma gebeliğin doğal bir parçasıdır.
Bulantı ve kusma ile baş etmek için;

❖ Ekmek, patates gibi karbonhidrat içeren yiyeceklerin ve yağlı yiyeceklerin az miktarda tüketilmesi,
❖Proteinli besinlerin (yumurta, kırmızı et, tavuk, balık, süt, peynir, yoğurt, mercimek, nohut, fasulye) bol miktarda tüketilmesi,
❖Yiyeceklerin az az ve sık sık yenmesi,
❖Bulantıyı artırdığı tecrübe edilen yiyeceklerden, içeceklerden ve kokulardan uzak durulması,
❖ İyi havalandırılmış ortamlarda bulunulması,
❖ Kuru ekmek, kraker, leblebi gibi tuzlu yiyeceklerin tüketmesi,
❖ Katı ve sıvı gıdaların aynı anda tüketmemesi,

❖Bulantı kusma sabah saatlerinde daha yoğun görüldüğünden sabahları yataktan kalkmadan önce tuzlu yiyeceklerin yenilmesi,
❖Yemekten hemen sonra diş fırçalamaktan kaçınılması önerilir.

Yorgunluk: Gebeliğin her döneminde değişik şiddette görülür. Gebelikte kan hacminin ve enerji ihtiyacının artması, uykusuzluk ve kansızlık gibi nedenlerle görülür. Yorgunlukla baş etmek için;
❖Gebenin gündüzleri de fırsat buldukça uyuması ve dinlenmesi,
❖Gebede kansızlık varsa tedavi edilmesi,
❖Artan enerji ihtiyacını karşılamak için yeterli ve dengeli beslenilmesi önerilir.

Kas krampları: Daha çok bacak kaslarında görülür. Sıklıkla geceleri yaşanmasına rağmen gündüzleri de görülebilir. Gebelikte kalsiyum, magnezyum ve potasyum ihtiyacının artmasına bağlı olarak gelişebilir. Ayrıca büyüyen uterusun bacak kaslarına giden sinirlere ve damarlara baskı yapması sonucu da kas krampları oluşur. Gebeliğin ilerleyen aylarında kilo artışına bağlı olarak kaslara binen yükün artması sonucu da kramplar görülebilir. Bacağın uzun süre aynı pozisyonda kalması veya uzun süre ayakta durma da kramp oluşmasına neden olur. Kas krampları ile baş etmek için;
❖ Süt ürünleri, yeşil yapraklı sebzeler, kuru baklagiller ve kuruyemişlerden zengin beslenilmesi,
❖ Bacak bacak üstüne atmaktan kaçınılması,
❖Günlük düzenli kısa yürüyüşler yapılması,
❖Bacağın uzun süre aynı pozisyonda kalmamasına özen gösterilmesi,
❖Kasılan kaslara özellikle baldır kaslarına nazik masaj yapılması,
❖Sıkı giysi ve çorap giyilmemesi önerilir.

Uykusuzluk: gebeliğin son üç ayında daha yaygın görülür. Bebeğin hareketlerinin artması, sık idrara çıkma ve büyüyen rahmin gögüse baskı yapması nedeni ile solunum sıkıntısı yaşanmasına bağlı olarak uykusuzluk görülür. Ayrıca eskiden alışılan uyku pozisyonunu alamama ve bacakta kas kramplarının oluşması gibi nedenlerle de uykusuzluk görülür.
Uykusuzlukla başa çıkmak için;
❖Uyumadan önce ılık duş alınması,
❖Uyumadan önce ılık süt içilmesi,
❖Yatmadan birkaç saat önce çay ve kahve gibi içeceklerin içilmemesi,
❖Uyumadan önce kitap okuması veya düşük seste rahatlatıcı müzik dinlenmesi,
❖Yan pozisyonunda yatılması veya yatarken rahat nefes alabilmek için başın yastıklarla yükseltilmesi önerilir.